🇦🇲🇮🇷🇺🇸 ԻՐԱՆԸ ՇԱՐՈՒՆԱԿՈՒՄ Է ՄՏԱՀՈԳՎԱԾ ՄՆԱԼ ՀԱՅԱՍՏԱՆՈՎ ԱՆՑՆՈՂ «ԹՐԱՄՓԻ ՈՒՂՈՒ» ՆԱԽԱԳԾՈՎ
📅 2 նոյեմբերի, 2026 թ.
Իրանը շարունակում է լուրջ մտահոգություններ ունենալ Հայաստանի հարավով՝ հայ-իրանական սահմանի երկայնքով նախատեսվող «Թրամփի ուղի» (TRIPP) նախագծի վերաբերյալ՝ չնայած Հայաստանի կառավարության ներկայացրած հավաստիացումներին։
Հայաստանում Իրանի դեսպան Խալիլ Շիրղոլամին հոկտեմբերի 30-ին լրագրողների հետ զրույցում հայտարարել է, որ Թեհրանը Երևանից ակնկալում է հստակ երաշխիքներ, որ հայ-իրանական սահմանին օտարերկրյա ուժեր չեն տեղակայվի, և նախագիծը Իրանի անվտանգության համար սպառնալիք չի ստեղծի։
Դեսպանի խոսքով՝ Հայաստանի բարձրաստիճան պաշտոնյաները բազմիցս վստահեցրել են, որ նման իրավիճակ չի առաջանա։ Այնուամենայնիվ, Իրանը ցանկանում է հետևել նախագծի իրականացման ընթացքին և գնահատել հնարավոր ռիսկերը։
Հոկտեմբերի 16-ին Երևան այցելած Իրանի արտգործնախարար Աբաս Արաղչին հայտարարել էր, որ Թեհրանը վստահում է Հայաստանին և համոզված է, որ հայկական կողմը չի իրականացնի քայլեր, որոնք կարող են վնասել Իրանի անվտանգությանը։
Միաժամանակ, Հայաստանի արտգործնախարար Արարատ Միրզոյանը հայտնել էր, որ իրանական կողմը բավարարված է հայկական իշխանությունների ներկայացրած պարզաբանումներով։
📌 TRIPP նախագծի հիմնական պայմանները
Հոկտեմբերի 28-ին Հայաստանի Ազգային ժողովը 63 կողմ և 32 դեմ ձայներով վավերացրել է հայ-ամերիկյան շրջանակային համաձայնագիրը։
Նախագծով նախատեսվում է ստեղծել TRIPP Development Company համատեղ ընկերությունը, որի բաժնետոմսերի՝
🇺🇸 74%-ը պատկանելու է ամերիկյան կողմին։
🇦🇲 26%-ը՝ Հայաստանի Հանրապետությանը։
Նախնական ժամկետը 49 տարի է՝ ևս 50 տարով երկարաձգելու հնարավորությամբ։ Երկարաձգման դեպքում Հայաստանի մասնաբաժինը նախատեսվում է բարձրացնել մինչև 49%։
Նախագիծը ներառում է երկաթուղային, ավտոմոբիլային, էներգետիկ և այլ ենթակառուցվածքներ, որոնք Ադրբեջանը Հայաստանի տարածքով կկապեն Նախիջևանին։
Արարատ Միրզոյանը չի բացառել, որ ծրագրի մասնավոր օպերատորը կարող է ունենալ սեփական անվտանգության ծառայություն, սակայն ընդգծել է, որ դա չի նշանակում ամերիկյան ռազմական կամ անվտանգային ուժերի տեղակայում հայ-իրանական սահմանին։
Իրանի դեսպանը նաև առաջարկել է Հայաստանի հետ ստեղծել քննարկումների հատուկ մեխանիզմ, որը հնարավորություն կտա արագ արձագանքել հնարավոր խնդիրներին։
Թեհրանի գլխավոր պահանջը մնում է նույնը՝ TRIPP նախագիծը չպետք է սպառնա Իրանի անվտանգությանը կամ հայ-իրանական սահմանի կայունությանը։
Աղբյուր՝ «Ազատություն» ռադիոկայան (RFE/RL), հոկտեմբերի 30։
#Հայաստան #Իրան #ԱՄՆ #ԹրամփիՈւղի #TRIPP #Սյունիք #ՀայԻրանականՍահման #Քաղաքականություն #Աշխարհաքաղաքականություն #Ադրբեջան #Նախիջևան #ԱրարատՄիրզոյան
@ARARMEDIA
ՄԵԿՆԱԲԱՆՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ
0